واکسن آنفولانزا ۱۴۰۵؛ قیمت، نوع چینی و فرانسوی، زمان تزریق و عوارض

واکسن آنفولانزا واکسنی است که هر سال یک بار، ترجیحاً در مهر و آبان، تزریق می‌شود و بدن را در برابر سه سویه‌ی آنفولانزایی که آن سال بیشترین گردش را دارند (H1N1، H3N2 و نوع B) ایمن می‌کند. این واکسن ویروس کشته‌شده یا فقط بخشی از پوشش ویروس را دارد، پس خودش آنفولانزا ایجاد نمی‌کند. حدود دو هفته بعد از تزریق اثر می‌کند. در پاییز ۱۴۰۵ واکسن داروخانه‌ها وارداتی و از نوع چینی و فرانسوی است. با نسخه‌ی پزشک حدود ۱ میلیون و ۷۰۰ تا ۱ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان قیمت دارد و برای گروه‌های پرخطر در مراکز بهداشت رایگان است.

امسال اوضاع واکسن آنفولانزا با سال‌های قبل فرق دارد: واکسن دیر رسید، مقدارش کمتر است، تولید داخلی متوقف شده و همین باعث شده خبرهای ضدونقیض و قیمت‌های عجیب در فضای مجازی دست‌به‌دست شود. در این راهنما همه‌ی چیزهایی را که برای تصمیم گرفتن لازم دارید، با زبان ساده و بر پایه‌ی اعلام رسمی سازمان غذا و دارو و راهنماهای سازمان جهانی بهداشت آورده‌ایم: قیمت واقعی، نوع‌های موجود، زمان و نحوه‌ی تزریق، عوارض، شرایط بارداری و کودکان، نگهداری واکسن در خانه و اینکه چطور می‌شود آن را در منزل تزریق کرد.

واکسن آنفولانزا ۱۴۰۵ آمده؟ وضعیت توزیع امسال

بله، ولی کمتر و دیرتر از سال‌های قبل. واکسن آنفولانزا معمولاً از اواخر شهریور در داروخانه‌ها پیدا می‌شود. امسال به‌خاطر تأخیر در تولید شرکت‌های سازنده، گران شدن ارز و مشکلات پرداخت و حمل بین‌المللی، محموله‌ها دیرتر رسیدند. چیزهایی که تا امروز رسماً اعلام شده:

• اوایل مهر ۱۴۰۵ سخنگوی انجمن داروسازان ایران اعلام کرد حدود ۷۰۰ هزار دوز وارد کشور شده است. نیمی از آن (حدود ۳۵۰ هزار دوز) به شبکه‌ی بهداشت و گروه‌های پرخطر رسید و نیم دیگر به داروخانه‌ها.
• ۱۸ مهر سخنگوی سازمان غذا و دارو از توزیع واکسن سه‌ظرفیتی فرانسوی واکسی‌گریپ با اولویت زنان باردار و کودکان خبر داد. ۵۰۰ هزار دوز واکسن روسی هم به معاونت بهداشت وزارت بهداشت تحویل شد.
• سازمان غذا و دارو گفته برای کل فصل حدود ۲ میلیون و ۸۰۰ هزار دوز تأمین کرده که به‌تدریج عرضه می‌شود.
• ۳ آبان یکی از دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور اعلام کرد واردات امسال فقط حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد سال گذشته است و محموله‌ی بعدی در حال پیگیری است.
• تولید داخلی واکسن آنفولانزا امسال متوقف شده است. پس اگر جایی «واکسن ایرانی» با قیمت ارزان دیدید، با احتیاط برخورد کنید.

نتیجه‌ی عملی: واکسن هست، ولی همه‌ی داروخانه‌ها همیشه موجودی ندارند. قبل از رفتن، با داروخانه تماس بگیرید و موجود بودن واکسن را بپرسید. اگر جزو گروه‌های پرخطر هستید، اول سراغ مرکز بهداشت محل خود بروید.

قیمت واکسن آنفولانزا ۱۴۰۵ چقدر است؟

قیمت مصوب واکسن آنفولانزا در اول مهر ۱۴۰۵ ۲ میلیون و ۱۸۵ هزار تومان اعلام شد. چند روز بعد قیمت داروخانه‌ای به حدود ۱ میلیون و ۷۸۰ هزار تومان رسید. سخنگوی سازمان غذا و دارو هم تأکید کرد قیمت واکسن در شبکه‌ی رسمی داروخانه‌ها زیر ۲ میلیون تومان است. گزارش‌های آبان‌ماه قیمت داروخانه‌ها را ۱ میلیون و ۷۰۰ تا ۱ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان نشان می‌دهد.

دو نکته درباره‌ی قیمت:

• قیمت واکسن در همه‌ی داروخانه‌های رسمی یکی است. اگر داروخانه‌ای بیشتر از قیمت مصوب خواست، می‌توانید با سامانه‌ی ۱۹۰ سازمان غذا و دارو تماس بگیرید.
• واکسن را از پیج اینستاگرام، کانال تلگرام یا سایت‌های فروش آنلاین نخرید. سازمان غذا و دارو بارها هشدار داده که این واکسن‌ها ممکن است تقلبی، تاریخ‌گذشته یا مربوط به فرمول نیمکره‌ی جنوبی باشند. حتی اگر اصل باشند، معلوم نیست در دمای یخچال نگهداری شده باشند. واکسنی که گرم یا یخ زده باشد، اثر قابل اتکایی ندارد.

آیا واکسن آنفولانزا بیمه دارد؟ واکسنی که آزاد از داروخانه خریداری می‌شود، معمولاً تحت پوشش بیمه‌ی پایه نیست. بعضی بیمه‌های تکمیلی هزینه را با نسخه و فاکتور برمی‌گردانند. برای اطمینان، قبل از خرید از بیمه‌ی تکمیلی خود بپرسید.

انواع واکسن آنفولانزا در ایران؛ چینی، فرانسوی، هلندی، روسی یا ایرانی؟

بیشتر سؤال‌هایی که مردم این روزها در گوگل می‌پرسند، درباره‌ی کشور سازنده است: «واکسن چینی خوب است؟»، «فرانسوی بهتر است یا هلندی؟». اول ببینیم امسال واقعاً چه چیزی در بازار رسمی هست:

واکسن آنفولانزای چینی خوب است؟ چینی بهتر است یا فرانسوی؟

همه‌ی واکسن‌های آنفولانزای مجاز در جهان بر اساس یک دستورالعمل مشترک ساخته می‌شوند. سازمان جهانی بهداشت هر سال در اسفند اعلام می‌کند کدام سویه‌ها باید در واکسن زمستان بعد باشد و همه‌ی سازندگان، چه چینی، چه فرانسوی و چه هلندی، همان سویه‌ها را در واکسن خود می‌گذارند. واکسنی که مجوز سازمان غذا و دارو را دارد، از نظر ایمنی و کیفیت بررسی شده است.

هیچ شواهد معتبری نشان نمی‌دهد که یکی از این واکسن‌ها در محافظت از آنفولانزا به‌طور واضح بهتر از دیگری باشد. تفاوت‌ها بیشتر در جزئیات است: سنی که برای آن مجوز دارند، شکل بسته‌بندی (سرنگ آماده یا ویال) و روش تولید. برای همین توصیه‌ی پزشکان روشن است:

واکسن آنفولانزا چند ظرفیتی است؟ سه‌ظرفیتی بدتر از چهارظرفیتی نیست؟

تا چند سال پیش بیشتر واکسن‌ها چهارظرفیتی بودند: دو سویه‌ی آنفولانزای A و دو سویه‌ی B (ویکتوریا و یاماگاتا). از سال ۲۰۲۰ هیچ مورد قطعی از سویه‌ی B/یاماگاتا در جهان دیده نشده است. برای همین سازمان جهانی بهداشت از اواخر ۲۰۲۳ اعلام کرد این سویه از واکسن حذف شود. واکسن‌های امسال سه‌ظرفیتیاند: A(H1N1)، A(H3N2) و B/ویکتوریا. یعنی سه‌ظرفیتی بودن واکسن امسال به معنای ضعیف‌تر بودن آن نیست. سویه‌ای که حذف شده، اصلاً در گردش نیست.

واکسن آنفولانزا چیست و چطور کار می‌کند؟

آنفولانزا با سرماخوردگی معمولی فرق دارد. ناگهانی شروع می‌شود و با تب بالا، بدن‌درد شدید، سردرد، سرفه‌ی خشک و ضعف همراه است. در سالمندان، باردارها، کودکان کوچک و بیماران قلبی، ریوی و دیابتی می‌تواند به ذات‌الریه و بستری شدن برسد. (درباره‌ی فرق این دو و موج بیماری امسال در مقاله‌ی ویروس جدید سرماخوردگی ۱۴۰۵ مفصل نوشته‌ایم.)

واکسن آنفولانزای تزریقی، ویروسِ غیرفعال‌شده یا فقط پروتئین‌های سطحی ویروس را دارد. سیستم ایمنی بدن این پروتئین‌ها را می‌شناسد و علیه آن‌ها پادتن می‌سازد. این کار حدود دو هفته طول می‌کشد. از آن به بعد، اگر ویروس واقعی وارد بدن شود، بدن آماده است و یا اصلاً بیمار نمی‌شوید، یا بیماری خفیف‌تر و کوتاه‌تر است.

چرا واکسن را باید هر سال زد؟ به دو دلیل:

1. ویروس آنفولانزا مدام تغییر شکل می‌دهد و سویه‌های واکسن هر سال به‌روز می‌شوند.
2. ایمنی حاصل از واکسن در طول چند ماه کم می‌شود. پس واکسن پارسال برای زمستان امسال کافی نیست.

اثربخشی واکسن هم صادقانه باید گفته شود: در سال‌هایی که سویه‌های واکسن با ویروس در گردش جور باشند، واکسن خطر بیمار شدن و مراجعه به پزشک را حدود ۴۰ تا ۶۰ درصد کم می‌کند. مهم‌تر از آن، خطر بستری شدن، ذات‌الریه و مرگ به‌خاطر آنفولانزا را در گروه‌های پرخطر به‌طور معنی‌داری پایین می‌آورد. واکسن صددرصدی نیست، ولی ارزان‌ترین و مطمئن‌ترین ابزار پیشگیری از آنفولانزای شدید است.

چه کسانی باید واکسن آنفولانزا بزنند؟ (و برای چه کسانی رایگان است)

توصیه‌ی سازمان جهانی بهداشت این است که همه‌ی افراد بالای ۶ ماه که منع پزشکی ندارند، هر سال واکسن بزنند. ولی وقتی واکسن کم است، مثل امسال، اولویت با این گروه‌هاست:

• مادران باردار در هر سه‌ماهه‌ی بارداری
• سالمندان بالای ۶۵ سال، به‌خصوص ساکنان سرای سالمندان
• کودکان ۶ ماه تا ۵ سال
• افراد دارای بیماری زمینه‌ای: دیابت، بیماری قلبی، آسم و COPD، بیماری کلیه و کبد، چاقی شدید
• افراد دارای نقص ایمنی: بیماران سرطانی تحت درمان، پیوند عضو، مصرف‌کنندگان کورتون یا داروهای سرکوب‌کننده‌ی ایمنی، بیماران روماتیسمی
• کادر درمان و کسانی که از بیمار، سالمند یا نوزاد زیر ۶ ماه مراقبت می‌کنند (مثل پرستار سالمند یا مادربزرگی که از نوزاد نگهداری می‌کند)

آیا واکسن آنفولانزا رایگان است؟ فقط برای گروه‌های هدف و فقط از مسیر مراکز بهداشت. رایگان بودن یعنی عرضه‌ی آزاد به همه نیست. اگر باردار هستید یا بیماری زمینه‌ای دارید، با مدارک بیماری یا پرونده‌ی بارداری به مرکز جامع سلامت یا پایگاه بهداشت محل زندگی خود مراجعه کنید و شرایط را بپرسید. بقیه‌ی افراد واکسن را با نسخه از داروخانه تهیه می‌کنند.

واکسن آنفولانزا را کی بزنیم؟ تا کی دیر نیست؟

بهترین زمان مهر و آبان است. ایمنی دو هفته طول می‌کشد تا شکل بگیرد و اوج آنفولانزا در ایران معمولاً از آذر تا بهمن است. در شهرهای سردتر مثل تبریز، گردش ویروس‌های تنفسی گاهی تا اسفند هم ادامه دارد.

اگر تا حالا نزده‌اید، دیر نشده است. تا وقتی آنفولانزا در جامعه در گردش است، یعنی آذر، دی و حتی بهمن، زدن واکسن هنوز فایده دارد. واکسن را زودتر از شهریور هم نزنید، چون ایمنی ممکن است تا آخر زمستان کم شود. برای سالمندان این نکته مهم‌تر است.

نحوه‌ی تزریق واکسن آنفولانزا؛ دست چپ یا راست، چند دوز؟

واکسن آنفولانزا به‌صورت عضلانی تزریق می‌شود. در بزرگسالان و کودکان بزرگ‌تر، در عضله‌ی بازو (دلتوئید)، و در نوزادان و کودکان زیر یک سال در عضله‌ی جلو و کنار ران. تزریق در باسن برای این واکسن توصیه نمی‌شود، چون لایه‌ی چربی آنجا ضخیم است و ممکن است واکسن به عضله نرسد.

• دست چپ یا راست؟ فرقی در اثر ندارد. معمولاً در دستی تزریق می‌شود که کمتر با آن کار می‌کنید (برای راست‌دست‌ها، دست چپ)، تا درد احتمالی بازو کارتان را مختل نکند.
• مقدار: معمولاً ۰.۵ میلی‌لیتر، یعنی یک سرنگ آماده‌ی کامل. پرستار یا تزریق‌کننده بر اساس بروشور همان واکسن عمل می‌کند.
• بعد از تزریق: ۱۵ دقیقه همان‌جا بنشینید. هم برای اطمینان از نبود واکنش حساسیتی، هم چون بعضی افراد بعد از هر تزریقی دچار سرگیجه یا غش موقت می‌شوند.

واکسن آنفولانزا در بارداری و شیردهی

واکسن آنفولانزای تزریقی (غیرفعال) در هر سه‌ماهه‌ی بارداری بی‌خطر است و سازمان جهانی بهداشت مادران باردار را در بالاترین اولویت قرار داده است. دلیلش این است که بارداری سیستم ایمنی، قلب و ریه را تغییر می‌دهد و آنفولانزا در باردارها بیشتر به بستری و زایمان زودرس می‌رسد.

یک فایده‌ی دیگر هم دارد که کمتر گفته می‌شود: پادتن‌های مادر از جفت به جنین می‌رسد و نوزاد را در ۶ ماه اول زندگی محافظت می‌کند؛ یعنی دوره‌ای که خود نوزاد هنوز اجازه‌ی واکسن زدن ندارد. واکسن زدن در دوران شیردهی هم کاملاً بی‌خطر است و مانع شیر دادن نیست.

برای باردارها واکسن در مراکز بهداشت رایگان است. اگر در مرکز بهداشت تمام شده بود و از داروخانه تهیه کردید، از پزشک یا داروساز بپرسید آن برند برای بارداری مجوز دارد یا نه. واکسن‌هایی که امسال وارد شده، با اولویت باردارها توزیع شده‌اند. نوع اسپری بینی (زنده) در بارداری ممنوع است، ولی این نوع در ایران عرضه نمی‌شود.

واکسن آنفولانزا برای کودکان؛ از چه سنی و چند بار؟

• واکسن از ۶ ماهگی مجاز است. نوزاد زیر ۶ ماه واکسن نمی‌زند. برای محافظت از او، مادر (در بارداری) و همه‌ی اعضای خانواده باید واکسن بزنند.
• کودک زیر ۹ سال که بار اول است واکسن آنفولانزا می‌زند، به دو دوز با فاصله‌ی ۴ هفته نیاز دارد. اگر فقط یک دوز بزند، محافظتش کامل نیست. کودکی که در سال‌های قبل دست‌کم دو دوز زده، امسال یک دوز کافی است.
• واکسن آنفولانزا جزو واکسن‌های برنامه‌ی کشوری کودکان نیست و در کارت واکسن روتین نمی‌آید. برای کودکان ۶ ماه تا ۵ سال جزو گروه‌های اولویت‌دار است.
• تب خفیف و بی‌حالی تا یک روز بعد از واکسن در کودکان شایع است و با استامینوفن مناسب سن کودک کنترل می‌شود.

واکسن آنفولانزا برای سالمندان و بیماران خاص

بیشترین آسیب آنفولانزا به سالمندان و بیماران مزمن می‌رسد و بیشترین فایده‌ی واکسن هم برای همین گروه‌هاست:

• سالمندان: واکسن خطر بستری و ذات‌الریه را کم می‌کند. سالمند زمین‌گیر یا کم‌تحرک را برای واکسن زدن در صف شلوغ و هوای سرد نبرید، چون همان صف ممکن است خطر ابتلا را بیشتر کند. می‌شود واکسن را در منزل تزریق کرد.
• دیابتی‌ها: آنفولانزا قند خون را به‌هم می‌ریزد و دیابتی‌ها بیشتر دچار عوارض می‌شوند. واکسن قند خون را تغییر نمی‌دهد و برای همه‌ی دیابتی‌ها توصیه می‌شود.
• بیماران قلبی: آنفولانزا خطر حمله‌ی قلبی را در هفته‌های بعد از بیماری بالا می‌برد. واکسن آنفولانزا در بیماران قلبی خطر حوادث قلبی را کم می‌کند.
• بیماران روماتیسمی، پیوندی و سرطانی: واکسن تزریقی چون زنده نیست، برای این بیماران بی‌خطر است. فقط زمان تزریق بهتر است با پزشک معالج هماهنگ شود؛ مثلاً در فاصله‌ی دوره‌های شیمی‌درمانی یا قبل از شروع بعضی داروهای ایمنی‌کاه، تا بدن پاسخ بهتری بدهد.
• مصرف‌کنندگان داروی رقیق‌کننده‌ی خون (مثل وارفارین): واکسن را می‌توانند بزنند. فقط تزریق با سوزن نازک انجام شود و محل تزریق چند دقیقه محکم فشار داده شود. این را حتماً به تزریق‌کننده بگویید.

عوارض واکسن آنفولانزا؛ چه چیزی عادی است و چه چیزی نه؟

یکی از پرتکرارترین سؤال‌ها این است: «واکسن آنفولانزا عوارض دارد یا نه؟» جواب کوتاه: بیشتر افراد یا هیچ عارضه‌ای ندارند، یا عوارضشان خفیف است و ظرف ۱ تا ۲ روز خودبه‌خود خوب می‌شود.

بعد از واکسن آنفولانزا سرما خوردم؛ واکسن مرا بیمار کرد؟

نه. واکسن تزریقی ویروس زنده ندارد و نمی‌تواند آنفولانزا ایجاد کند. بدن‌دردی که روز بعد حس می‌کنید، واکنش طبیعی سیستم ایمنی است. اما دو اتفاق دیگر هم ممکن است بیفتد که آدم‌ها را به اشتباه می‌اندازد:

• شما همان روزها سرماخوردگی معمولی گرفته‌اید. واکسن آنفولانزا در برابر ده‌ها ویروس سرماخوردگی دیگر محافظت نمی‌کند.
• ویروس آنفولانزا را قبل از شکل گرفتن ایمنی (در همان دو هفته‌ی اول) گرفته‌اید. برای همین بهتر است واکسن را زود بزنید.

عوارض واکسن چینی و فرانسوی با هم فرق دارد؟

عوارض همه‌ی واکسن‌های غیرفعال آنفولانزا شبیه هم است: درد محل تزریق و گاهی بدن‌درد خفیف. گزارش‌هایی که در شبکه‌های اجتماعی درباره‌ی «عوارض بیشتر» یک برند خاص می‌بینید، تجربه‌های فردی‌اند و پشتوانه‌ی علمی ندارند. اگر عارضه‌ی غیرعادی دیدید، به پزشک بگویید تا از مسیر سامانه‌ی گزارش عوارض دارویی سازمان غذا و دارو ثبت شود.

چه کسانی نباید واکسن آنفولانزا بزنند؟

فهرست منع واقعی خیلی کوتاه‌تر از چیزی است که مردم فکر می‌کنند:

• منع قطعی: کسی که بعد از دوز قبلی واکسن آنفولانزا، یا به یکی از ترکیبات همین واکسن، واکنش حساسیتی شدید داشته است.
• کودک زیر ۶ ماه.
• با احتیاط و نظر پزشک: کسی که در ۶ هفته‌ی بعد از واکسن آنفولانزای قبلی به سندرم گیلن‌باره مبتلا شده است.
• صبر تا بهبود: بیماری حاد متوسط یا شدید، یا تب بالا. سرماخوردگی خفیف بدون تب مانع نیست.

حساسیت به تخم‌مرغ دیگر منع واکسن آنفولانزا نیست. طبق راهنمای فعلی CDC، کسانی که به تخم‌مرغ حساسیت دارند، حتی حساسیت شدید، می‌توانند واکسن مناسب سن خود را بزنند. فقط مثل همه‌ی واکسن‌ها، تزریق باید جایی انجام شود که در صورت واکنش بشود سریع اقدام کرد. اگر سابقه‌ی حساسیت شدید دارید، این را حتماً قبل از تزریق به پزشک و تزریق‌کننده بگویید.

مصرف آنتی‌بیوتیک، سرماخوردگی خفیف، شیردهی، دیابت و فشار خون هیچ‌کدام مانع واکسن نیستند. واکسن آنفولانزا را می‌شود هم‌زمان با واکسن کرونا یا واکسن‌های دیگر هم زد، در دو بازوی جدا.

نگهداری واکسن آنفولانزا در خانه؛ از داروخانه تا لحظه‌ی تزریق

بله، واکسن آنفولانزا یخچالی است. باید همیشه بین ۲ تا ۸ درجه‌ی سانتی‌گراد بماند. اگر واکسن را از داروخانه می‌خرید و قرار است در خانه یا درمانگاه تزریق شود، این‌ها را رعایت کنید:

1. کیف خنک یا یخدان کوچک با کیسه‌ی یخ همراه ببرید. واکسن نباید مستقیم با یخ تماس داشته باشد. لای یک دستمال یا کیسه‌ی کاغذی بپیچید.
2. در ماشین و جیب نگذارید. بخاری ماشین یا گرمای بدن در مدت کوتاهی دمای واکسن را از حد مجاز بالا می‌برد.
3. در خانه، طبقه‌ی وسط یخچال بگذارید؛ نه در قفسه‌های درِ یخچال، نه کنار دیواره‌ی پشتی که ممکن است یخ بزند، و هرگز در فریزر.
4. واکسنی که یخ زده، دیگر قابل استفاده نیست. حتی اگر دوباره آب شود.
5. بهتر است واکسن را همان روز یا نهایتاً چند روز بعد از خرید تزریق کنید و هماهنگی تزریق را قبل از خرید انجام دهید.
6. تاریخ انقضا را روی جعبه ببینید. واکسن آنفولانزای هر فصل معمولاً تا تابستان سال بعد تاریخ دارد. واکسن تاریخ‌گذشته را تزریق نکنید. اگر اشتباهاً تزریق شد، با پزشک مشورت کنید؛ معمولاً توصیه می‌شود یک دوز معتبر دوباره زده شود.

تزریق واکسن آنفولانزا در منزل در تبریز

برای خیلی از خانواده‌ها مشکل فقط پیدا کردن واکسن نیست؛ بردن یک سالمند کم‌تحرک، یک مادر باردار در ماه‌های آخر یا یک کودک کوچک به درمانگاه شلوغ، آن هم در فصل اوج ویروس‌های تنفسی، خودش دردسر و خطر است. گروه سلامت آذرنجات در تبریز و محدوده‌ی اطراف تزریق واکسن آنفولانزا را در خانه انجام می‌دهد:

1. نسخه و واکسن: با نسخه‌ی پزشک، واکسن را از داروخانه بخرید و طبق راهنمای بالا در یخچال نگه دارید. اگر برای نسخه به پزشک نیاز دارید، ویزیت پزشک در منزل هم ممکن است.
2. تماس و هماهنگی: با شماره‌ی ۰۹۱۴۹۱۴۴۴۰۳ تماس بگیرید و سن فرد، بیماری‌ها، داروها و سابقه‌ی حساسیت را بگویید.
3. اعزام پرستار: پرستار خانم یا آقا، شبانه‌روزی، معمولاً در کمتر از دو ساعت می‌رسد.
4. کنترل قبل از تزریق: پرستار نسخه، تاریخ انقضا، سالم بودن بسته‌بندی و نگهداری واکسن را بررسی می‌کند و درباره‌ی تب، بیماری فعلی و سابقه‌ی حساسیت سؤال می‌کند.
5. تزریق و پایش: تزریق عضلانی با اقلام یک‌بارمصرف و بعد، پایش فرد برای دست‌کم ۱۵ دقیقه. اگر لازم باشد تاریخ و نوع واکسن را برایتان یادداشت می‌کند تا برای دوز دوم کودک یا سال بعد داشته باشید.

هزینه: اجرت تزریق عضلانی در منزل ۵۵۰ هزار تومان برای هر مراجعه است و قیمت واکسن جداست. اگر چند نفر از اعضای خانواده هم‌زمان واکسن می‌زنند، موقع تماس بگویید. شب‌ها، روزهای تعطیل و محله‌های دور از مرکز شهر ممکن است هزینه‌ی رفت‌وآمد جدا داشته باشند. مبلغ نهایی همیشه پیش از اعزام گفته می‌شود. اگر ترجیح می‌دهید خودتان بیایید، درمانگاه شبانه‌روزی آذرنجات هم بدون نوبت قبلی، ۲۴ ساعته پذیرش دارد.

خرید واکسن آنفولانزا در تبریز؛ از کجا و چطور؟

• گروه‌های هدف (باردار، بیمار زمینه‌ای، نقص ایمنی): اول به مرکز جامع سلامت یا پایگاه بهداشت محل زندگی مراجعه کنید. واکسن رایگان سهم استان از همین مسیر و زیر نظر مرکز بهداشت استان آذربایجان شرقی توزیع می‌شود.
• بقیه‌ی افراد: واکسن را از داروخانه‌های رسمی و با نسخه‌ی پزشک بخرید. نسخه می‌تواند الکترونیک باشد. کد ملی گیرنده‌ی واکسن در سامانه ثبت می‌شود، پس نسخه باید به نام همان کسی باشد که واکسن می‌زند.
• قبل از رفتن تماس بگیرید. موجودی داروخانه‌ها امسال ثابت نیست و ممکن است یک داروخانه امروز واکسن داشته باشد و فردا نه. داروخانه‌های شبانه‌روزی و داروخانه‌های بزرگ‌تر شهر معمولاً زودتر سهمیه می‌گیرند.
• از واسطه نخرید. کسی که «واکسن هلندی یا فرانسوی تضمینی» را با چند برابر قیمت می‌فروشد، هیچ تضمینی برای اصالت و زنجیره‌ی سرد آن ندارد.

باورهای غلط درباره‌ی واکسن آنفولانزا

پرسش‌های پرتکرار درباره‌ی واکسن آنفولانزا

قیمت واکسن آنفولانزا ۱۴۰۵ چقدر است؟

در داروخانه‌های رسمی حدود ۱ میلیون و ۷۰۰ تا ۱ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان (قیمت اولیه‌ی مهر ۲ میلیون و ۱۸۵ هزار تومان اعلام شده بود). برای گروه‌های هدف در مراکز بهداشت رایگان است. قیمت‌های چندمیلیونی فضای مجازی رسمی نیستند.

برای خرید واکسن آنفولانزا نسخه لازم است؟

بله. امسال داروخانه‌ها واکسن را فقط با نسخه‌ی پزشک و ثبت کد ملی گیرنده تحویل می‌دهند. نسخه باید به نام کسی باشد که واکسن را می‌زند.

واکسن آنفولانزا امسال چینی است یا فرانسوی؟

هر دو. واکسن سه‌ظرفیتی چینی (سینوفارم) و فرانسوی (واکسی‌گریپ) از مسیر رسمی وارد شده‌اند و یک محموله‌ی روسی هم در اختیار شبکه‌ی بهداشت است. واکسن ایرانی امسال تولید نشده است.

واکسن آنفولانزا کی اثر می‌کند و تا کی ایمنی دارد؟

حدود دو هفته بعد از تزریق ایمنی کامل می‌شود و برای یک فصل آنفولانزا (حدود ۶ ماه) کافی است. به همین دلیل باید هر سال تکرار شود.

آیا واکسن آنفولانزا برای سرماخوردگی هم مؤثر است؟

نه. واکسن فقط در برابر ویروس آنفولانزا محافظت می‌کند. سرماخوردگی معمولی را ده‌ها ویروس دیگر ایجاد می‌کنند که واکسن روی آن‌ها اثری ندارد.

واکسن آنفولانزا را در کدام دست بزنیم؟

فرقی ندارد. معمولاً در بازوی دستی که کمتر استفاده می‌کنید تزریق می‌شود تا درد احتمالی کارتان را مختل نکند. در نوزادان زیر یک سال، در ران تزریق می‌شود.

با سرماخوردگی می‌توانم واکسن آنفولانزا بزنم؟

اگر سرماخوردگی خفیف و بدون تب دارید، بله. اگر تب دارید یا حالتان بد است، صبر کنید تا خوب شوید و بعد واکسن بزنید.

واکسن آنفولانزا در بارداری خطر دارد؟

نه. واکسن تزریقی آنفولانزا در هر سه‌ماهه‌ی بارداری بی‌خطر است و علاوه بر مادر، نوزاد را هم در ۶ ماه اول زندگی محافظت می‌کند. برای باردارها در مراکز بهداشت رایگان است.

کودک من بار اول است واکسن آنفولانزا می‌زند؛ یک دوز کافی است؟

برای کودکان ۶ ماه تا ۸ سال که بار اول است واکسن می‌زنند، دو دوز با فاصله‌ی دست‌کم ۴ هفته لازم است. از سال‌های بعد یک دوز در هر فصل کافی است.

واکسن آنفولانزا را در منزل می‌شود تزریق کرد؟

بله، به شرط داشتن نسخه‌ی پزشک و نگهداری واکسن در یخچال. پرستار آذرنجات در تبریز واکسن را در منزل تزریق می‌کند و بعد از آن دست‌کم ۱۵ دقیقه فرد را پایش می‌کند. اجرت تزریق ۵۵۰ هزار تومان است. تماس: ۰۹۱۴۹۱۴۴۴۰۳.

واکسن آنفولانزا را چطور در خانه نگه داریم؟

در طبقه‌ی وسط یخچال، بین ۲ تا ۸ درجه؛ نه در در یخچال و هرگز در فریزر. واکسنی که یخ زده، دیگر قابل استفاده نیست. از داروخانه تا خانه هم آن را در کیف خنک ببرید.

واکسن آنفولانزا با واکسن کرونا هم‌زمان زده می‌شود؟

بله. این دو واکسن را می‌شود در یک روز و در دو بازوی جدا تزریق کرد. نیازی به فاصله گذاشتن بین آن‌ها نیست.

کسی که به تخم‌مرغ حساسیت دارد، می‌تواند واکسن آنفولانزا بزند؟

بله. طبق راهنمای فعلی CDC، حساسیت به تخم‌مرغ دیگر منع واکسن آنفولانزا نیست. فقط سابقه‌ی حساسیت شدید را به پزشک و تزریق‌کننده بگویید تا تزریق جایی انجام شود که در صورت واکنش امکان اقدام سریع باشد.

تا کی می‌توانیم واکسن آنفولانزا بزنیم؟

بهترین زمان مهر و آبان است، ولی تا وقتی آنفولانزا در گردش است، یعنی معمولاً تا پایان زمستان، زدن واکسن هنوز فایده دارد. اگر هنوز نزده‌اید، هرچه زودتر اقدام کنید.

منابع

• زومیت، ۴ مهر ۱۴۰۵ — قیمت واکسن آنفولانزا اعلام شد؛ دریافت فقط با نسخه پزشک (به نقل از انجمن داروسازان ایران)
• نورنیوز، ۷ مهر ۱۴۰۵ — قیمت واکسن آنفلوآنزا؛ از داروخانه تا بازار آزاد
• آوش، ۱۸ مهر ۱۴۰۵ — ورود واکسن آنفلوآنزای فرانسوی و روسی (به نقل از سخنگوی سازمان غذا و دارو)
• خبرآنلاین، ۳ آبان ۱۴۰۵ — اختصاص واکسن آنفلوآنزای وارداتی به داروخانه‌ها
• World Health Organization — Influenza (seasonal) fact sheet و WHO recommendations on the composition of influenza vaccines
• CDC — Key Facts About Seasonal Flu Vaccine، Flu Vaccine Safety، Flu Vaccine Safety and Pregnancy و Flu Vaccines and People with Egg Allergies

این مطلب برای آگاهی عمومی است و جای معاینه و نظر پزشک را نمی‌گیرد. تصمیم درباره‌ی واکسن در بارداری، بیماری‌های خاص و کودکان را با پزشک خود بگیرید.